การตรวจวินิจฉัยภาวะมีบุตรยากเพิ่มเติมอื่นๆ

การค้นพบสิ่งผิดปกติในระหว่างที่ทำการซักประวัติ การตรวจร่างกาย หรือการตรวจน้ำอสุจิ อาจนำปสู่การตรวจวินิจฉัยเพิ่มเติม เพื่อให้เห็นปัญหาได้กระจ่างชัดมากขึ้นและเลือกวิธีการรักษาที่เหมาะสมหากเป็นไปได้ การตรวจเพิ่มเติมวิธีการต่างๆได้แก่

• อัลตร้าซาวด์ตรวจหาเส้นเลือดขอดของอัณฑะ
• การตรวจปัสสาวะภายหลังการนวดต่อมลูกหมากเพื่อวินิจฉัยการติดเชื้อของต่อมลูกหมาก
• การตรวจปัสสาวะหลังการหลั่งอสุจิในรายที่สงสัยว่ามีการไหลย้อนกลับของอสุจิเข้าไปในกระเพาะปัสสาวะ
• ในรายที่ผลการตรวจอสุจิมีค่าต่างๆผิดปกติมากหรือไม่มีตัวอสุจิเลย อาจได้รับการตรวจระดับฮอร์โมน FSH, LH, Prolactin และ Androgen
• การตรวจ X-ray แบบพิเศษ (Plain X-ray, MRI, CT-scan) ที่ศีรษะในรายที่มีระดับ Prolactin ในเลือดสูง เพื่อประเมินว่ามีเนื้องอกที่ต่อม Pituitary หรือไม่
• ในรายที่ไม่มีอสุจิในน้ำอสุจิที่หลั่งออกมาเลยหรือมีแต่น้อยมาก อาจได้รับการตัดเอาชิ้นเนื้อบริเวณอัณฑะไปตรวจภายใต้กล้องจุลทรรศน์ว่ามีการผลิตอสุจิได้หรือไม่

การตรวจอื่นๆ
• การตรวจคัดกรองไวรัส HIV ไวรัสตับอักเสบบี และซี
• การตรวจเลือดอื่นๆได้แก่การตรวจหมู่เลือด ตรวจนับเม็ดเลือด ความเข้มข้นของเลือด และการตรวจโรคถ่ายทอดทางพันธุกรรมที่พบได้บ่อย เช่น ธาลัสสซีเมีย
• การตรวจคัดกรองความผิดปกติในโครงสร้างของโครโมโซมเพศและโครโมโซมร่างกายอื่นๆ

สรุป

การตรวจหาสาเหตุของภาวะมีบุตรยากเป็นส่วนที่สำคัญมากที่สุดอย่างหนึ่งในการบวนการรักษาภาวะมีบุตรยาก เนื่องจากการตรวจที่ครบถ้วนช่วยให้สามารถวินิจฉัยปัญหาได้อย่างถูกต้องและให้การรักษาได้อย่างเหมาะสม การตรวจต่างๆที่ได้กล่าวมาทั้งหมดนี้เป็นการตรวจที่แนะนำให้ทำในผู้มารับการรักษามีบุตรยากในปัจจุบัน แม้ว่าจะมีการตรวจอื่นๆที่ไม่ได้กล่าวถึงในที่นี้ เช่น การตรวจการทำงานของอสุจิด้วยคอมพิวเตอร์ (Computer assisted semen analysis หรือที่เรียกอีอย่างหนึ่งว่า Sperm function test) เนื่องจากส่วนมากแล้วยังอยู่ในขั้นที่ทำการวิจัย โชคไม่ดีอย่างหนึ่งในแง่ของการบริหารจัดการการรักษาภาวะมีบุตรยาก นั่นก็คือผู้มีบุตรยากได้สูญเสียเวลาและค่าใช้จ่ายไปอย่างมากในการเข้ารับการตรวจร่างกายซ้ำแล้วซ้ำอีก ในสถานให้บริการรักษาที่ไม่ได้มาตรฐานหรือไม่ได้รักษาภาวะมีบุตรยากเฉพาะทาง นอกจากนี้ขั้นตอนการตรวจหาสาเหตุยังก่อให้เกิดความเครียดต่อผู้มีบุตรยาก ดังนั้นการตรวจวินิจฉัยทั้งหมดควรทำให้เสร็จสิ้นโดยเร็ว เพื่อที่ผู้มีบุตรยากจะได้ทำการประเมินตนเองในการเข้ารับการรักษาต่อไปในด้านต่างๆ เช่นการจัดการเกี่ยวกับเวลาและค่าใช้จ่าย